Acute intoxicatie, behandelprotocol v7

000517 v.7

Doel

In deze werkinstructie wordt de afhandeling van een mogelijke intoxicatie besproken. Het protocol is opgesteld aan de hand van (inter)nationale literatuur. Gedetailleerde informatie is opvraagbaar bij de ziekenhuisapotheek WZA.
Dit protocol kan worden gestart na overleg met de dienstdoende SEH-arts. Bij een intentionele intoxicatie wordt een psychiater in consult geroepen.

Werkwijze

Beoordeling

Zie stroomschema 1

Geneesmiddelenintoxicatie

Zie stroomschema 2 voor algemene informatie

Maagspoelen

Indicatie

Potentieel ernstige of levensbedreigende overdoseringen, waarbij maagontlediging mogelijk is binnen 1 uur na inname. In de praktijk zal maagontlediging zeer zelden toegepast moeten worden, aangezien mensen meestal >1 uur na inname naar het ziekenhuis komen.

Contra-indicaties

Bewustzijnsdaling, onbeschermde luchtweg door inadequate slik- en hoestreflex en ingestie van corrosiva, schuimende verbindingen en petroleumprodukten.

Eenmalig toedienen van geactiveerde kool

Indicatie

Toediening van geactiveerde kool is met name zinvol binnen 1 uur na inname. Bij stoffen die traag geabsorbeerd worden (acetylsalicylzuur) en na inname van anticholinerg werkende middelen (o.a. tricyclische antidepressiva, antihistaminica, sommige paddestoelen) kan eenmalig geactiveerde kool nog zinvol zijn (tot circa 3 uur na inname). Ijzer wordt ook traag geabsorbeerd, maar bindt niet aan geactiveerd kool: hierbij is toediening van geactiveerd kool dus niet zinvol.

Contra-indicaties

Bewustzijnsdaling, onbeschermde luchtweg door inadequate slik- en hoestreflex, afwezigheid van maag-darmmotiliteit, darmobstructie, tractus-digestivusbloeding, darmperforatie en recente buikoperatie. Inname van geactiveerde kool belemmert het beoordelen van het slijmvlies bij endoscopie.

Dosis

Volwassenen: 50 g (1 flacon)
Kinderen > 12 jaar: 50 g (1 flacon)
Kinderen < 12 jaar: 25 g (1/2 flacon)
Kinderen < 4 jaar: 12,5 g (1/4 flacon)

Herhaald toedienen van geactiveerde kool

Indicatie

Als alternatief voor darmlavage indien levensbedreigende hoeveelheden van een retard-preparaat zijn ingenomen. Voor de stoffen carbamazepine, theofylline, kinine, dapson en fenobarbital is aangetoond dat herhaalde toediening de eliminatie verbetert. Bij herhaalde toediening neemt de kans op obstipatie toe en kan 1 of 2 keer een laxans gegeven worden.

Contra-indicaties

Zie ´Éénmalig toedienen van geactiveerde kool´ en ´Laxantia´.

Dosis

Bij volwassenen en kinderen > 12 jaar wordt gestart met 50 g, gevolgd door elke 6 uur 20 gram. Meestal is een totale dosis van 150-200 gram toereikend. Bij kinderen < 12 jaar wordt gestart met 25 g, gevolgd door elke 6 uur 12,5 g. Bij kinderen < 4 jaar wordt gestart met 12,5 g, gevolgd door elke 6 uur 12,5 g. Afhankelijk van de ernst van de intoxicatie en de kinetiek van het ingenomen geneesmiddel kan een behandelduur van enkele dagen nodig zijn.

Laxantia

Indicatie

Het toevoegen van een laxans aan een behandeling met eenmalig geactiveerde kool wordt niet meer aanbevolen. Op geleide van het ontlastingspatroon kan eventueel een laxans worden overwogen. Na herhaalde toediening van geactiveerde kool neemt de kans op obstipatie toe en wordt er wel aanbevolen een laxans toe te dienen.

Contra-indicaties

Zie eenmalig geactiveerde kool. Daarnaast na ingestie van corrosiva en bij bestaande vocht- en electrolytstoornissen en/of diarree.

Dosering

Natriumsulfaat heeft de voorkeur. Volwassenen en kinderen > 12 jaar: 30 g. Kinderen < 12 jaar: 1 g/levensjaar. Concentratie drank: 300 mg/ml.

Darmlavage

Indicatie

Preparaten met gereguleerde afgifte (met name calciumantagonisten, tricyclische antidepressiva, ijzer of lithium) en na ingestie van met drugs gevulde bolletjes. Dit is met name geïndiceerd bij presentatie >2 uur na inname.

Contra-indicaties

Zie eenmalig geactiveerde kool. Voorzichtigheid is geboden bij cardiovasculaire aandoeningen en nierinsufficiëntie gezien het risico op overvulling.

Dosis

Moviprep: poeder sachet A samen met poeder sachet B oplossen in 1 l water.
Dosering: volwassenen 1-2.5 l per uur, kinderen 25-40 ml/kg lich.gewicht per uur. Therapie voortzetten tot de rectale vloeistof helder is, meestal is 3-6 l voldoende (volwassenen); zo nodig via een maag-duodenumsonde toedienen.

Antidota

Indicatie

Er zijn enkele middelen die toegediend kunnen worden als antidotum en in de apotheek van het WZA aanwezig zijn danwel besteld kunnen worden (NB: dit laatste kost tijd!). Neem contact op met de dienstdoende ziekenhuisapotheker indien er een antidotum gewenst is.

Adressen + telefoonnummers

Via de portier van het Wilhelmina Ziekenhuis kunnen spoedeisende hulp, dienstdoende specialisten en dienstdoende ziekenhuisapothekers gebeld worden:
tel. kantooruren/ buiten kantooruren: 0592-325555

Stroomdiagram 1:
Beoordeling mogelijk intoxicatie

Stroomdiagram 2:
Behandeling mogelijke intoxicatie

000517_2